Beschermde scheepswrakken: kijken mag, aankomen niet

Wie wil duiken naar een beschermd scheepswrak moet minstens 4 uur op voorhand de FOD Mobiliteit verwittigen. En activiteiten die de site rond een wrak kunnen verstoren, zijn verboden. De federale regering heeft nog meer maatregelen afgekondigd om het cultureel erfgoed onder water beter te beschermen. Samen met het koninklijk besluit met de algemene beschermingsmaatregelen en een ministerieel besluit met individuele beschermingsmaatregelen publiceerde de regering ook 5 nieuwe beschermingsbesluiten voor scheepswrakken en wraksites die zich in de Belgische territoriale wateren of in de exclusieve economische zone bevinden.

Coördinaten op zeekaart

't Vliegend Hart, de HMS Briljant, de SS KiIlmore, ? Het waren stuk voor stuk prachtige schepen die met man en muis vergingen voor onze kust. Zij zonken tijdens een storm, werden vernield in oorlogstijd, of liepen op een verraderlijke zandbank.
Hun wrakken worden nu opgenomen op de lijst van het 'in situ beschermd cultureel erfgoed onder water'.
Er staan nog maar 8 items op die lijst?

De gouverneur van West-Vlaanderen werd in een eerder koninklijk besluit al aangewezen als ?ontvanger van het cultureel erfgoed onder water?. Hij moet de coördinaten van de beschermde scheepswrakken en wraksites laten opnemen in de Berichten aan Zeevarenden, en geeft ze ook door aan de overheden die zeekaarten opstellen.

Meldplicht voor duikers

Wie wil duiken naar zo'n in situ beschermd erfgoed, moet dat minstens 4 uur op voorhand melden aan de federale overheidsdienst 'Mobiliteit en Vervoer' met een elektronisch formulier. Maar noch het KB, noch het MB zegt waar we dat formulier kunnen vinden.

Geen storende activiteit

In het gebied rond een in situ beschermd erfgoed en op het in situ beschermd erfgoed zelf mogen er geen activiteiten plaatsvinden die het beschermd erfgoed kunnen wijzigen. Bij zandwinning of andere activiteiten in de buurt, moeten de betrokkenen 'alle inspanningen leveren om geen schade toe te brengen' aan het historische wrak.

Verboden aan te komen

Geen enkel voorwerp mag weggenomen worden van een in situ beschermd erfgoed of uit de buurt ervan. Tenzij de betrokkene daarvoor de uitdrukkelijke toestemming heeft gekregen van de West-Vlaamse provinciegouverneur.

En ook in dat geval moeten alle werken aan het beschermde scheepswrak of aan de beschermde wraksite uitgevoerd worden volgens de internationale regels op de bescherming van het cultureel erfgoed onder water.

Verboden te vissen, te ankeren of te dreggen

Alle voorgaande maatregelen werden opgenomen in een koninklijk besluit en hebben een algemene draagwijdte. Zij zijn van toepassing op elke vorm van in situ beschermd erfgoed.

Daarnaast publiceerde de Staatssecretaris voor de Noordzee, Philippe De Backer, nog een ministerieel besluit met specifieke beschermingsmaatregelen per site. Zo is het verboden om te lijnvissen, te ankeren of te dreggen in de buurt van de scheepswrakken van de Britse cargo SS Killmore of de Duitse onderzeeër U-11. Rond het wrak van de U-boot mag er ook niet gevist worden met sleepnetten.

Deze specifieke beschermingsmaatregelen blijven van kracht tot het marien ruimtelijk plan voor de Belgische zeegebieden wordt herzien, en alle individuele beschermingsmaatregelen een plaatsje vinden in het herziene plan.

In werking op:

14 november 2016.

Bron: ? Koninklijk besluit van 21 september 2016 betreffende de reglementaire maatregelen ter bescherming van het cultureel erfgoed onder water, BS 4 november 2016.

Bron: ? Ministerieel besluit van 12 september 2016 betreffende de bescherming van de wrakkensite op de Buiten Ratel Zandbank als cultureel erfgoed onder water; Ministerieel besluit van 12 september 2016 betreffende de bescherming van het scheepswrak HMS Brilliant als cultureel erfgoed onder water; Ministerieel besluit van 12 september 2016 betreffende de bescherming van het scheepswrak SS Kilmore als cultureel erfgoed onder water; Ministerieel besluit van 12 september 2016 betreffende de bescherming van het scheepswrak U-11 als cultureel erfgoed onder water; en Ministerieel besluit van 12 september 2016 betreffende de bescherming van het scheepswrak 't Vliegent Hart als cultureel erfgoed onder water, BS 4 november 2016.

Bron: ? Ministerieel besluit van 4 oktober 2016 betreffende individuele maatregelen ter bescherming van het cultureel erfgoed onder water, BS 4 november 2016.

Zie ook:

Wet van 4 april 2014 betreffende de bescherming van het cultureel erfgoed onder water, BS 18 april 2014.

Koninklijk besluit van 25 april 2014 betreffende de bescherming van het cultureel erfgoed onder water, BS 14 mei 2014.

?Onderzoeksbalans; Kennisbalans archeologisch onderzoek in de Noordzee inclusief de stranden?, Agentschap Onroerend erfgoed (zie de puntjes 8.1.2.5 ?16e-18e eeuw?, o.m. over ?t Vliegend Hart, en 8.1.2.6. ?19e-20e eeuw?).